Letterlijk
Ook ik heb zachtjeshuilenmomenten. Met name bij het gebruik van het woord “letterlijk” om een stelling kracht bij te zetten. De stelling is dan vaak een spreekwoord of zegswijze die op zichzelf kennelijk niet sterk genoeg is. Zo zei een hooggeplaatste manager laatst tijdens een vergadering:
Als nu uit het onderzoek blijkt dat het blad letterlijk door geen hond gelezen wordt…
Waarna ik hem erop attendeerde dat daar hoogstwaarschijnlijk geen onderzoek voor nodig is. Nog een voorbeeld: je wilt gaan picknicken, maar het gaat regenen. Is dan je plan letterlijk “in het water gevallen”? Neen. Pas als het plan om te picknicken is opgeschreven op een papiertje dat in water terecht komt wanneer je het laat vallen, dan is het plan letterlijk in het water gevallen.
Van dit soort taalmisbruik moet ik figuurlijk zachtjes huilen van binnen.
Reacties
Ikzelf moet nog altijd huilen om het onnodige spatiegebruik dat nog regelmatig te zien is. Zo stap ik in Utrecht wel eens de bus in, waarbij een sticker op de deur mij informeert over het feit dat de bus voorzien is van ‘video bewaking’. (Mijn ogen worden figuurlijk al vochtig…)
Ik hoor vaak de “letterlijk en figuurlijk” variant. Klinkt minder krachtig maar is niet minder fout.
Ik moet zeggen dat ik letterlijk zachtjes moet huilen om de uitdrukking zachtjes huilen van binnen.
Maar dat geheel terzijde
Trouwens, over fout spatiegebruik gesproken: moeten dat ‘hoogst’ en dat ‘waarschijnlijk’ niet aanelkaar?
@dick: verhip, daar heeft u een puntje.
Maar aanelkaar moet dan weer niet aan elkaar.
…Zaterdag in het NRC, een lichtvoetig stukkie (want ook het NRC moet naar de gunsten van het publiek dingen) over fietsen in New York. De reporter meldt dat de fietsverkoop ‘letterlijk explosief is gestegen’. Tja, dat is dan de kwaliteitskrant; met zulke taalgebruik ben je voor mij alsnog tot VMBO-niveau gedegradeerd. Mijn ogen werden niet vochtig, maar bleven wel ongelovig momentenlang gefixeerd op dit taalmormel.
O ja, en hoe ik hier kom: op zoek naar meer informatie over Andrew Bird - wat een prachtig nummer is ‘A Nervous Tic Motion Of The head To The Left’! Is de rest van de cd ook zo goed?
‘zulk’
Het is de schuld van Gary Rhodes. Literally.
@Puck: breek me de bek niet open.
@Richard: die cd van Andrew Bird is het aanschaffen meer dan waard.
Een stukje po?zie:
?Geachte Heer, ik moet u danken
voor het postpakket dat ik ontving.
Maar u vergeeft mij ongetwijfeld
een zekere teleurstelling.
Toen ik de hand vroeg van uw dochter
die ik hartstochtelijk bemin,
deed ik zulks niet in letterlijke,
doch in overdrachtelijke zin. ?
(Daan Zonderland, 1909-1977)